منابع معتبر به خبرنگار آژانس خبری صدای پامیر در ولایت بدخشان، گفته‌‌اند که این رویداد در هنگام نماز خفتن (عشا) در مسجد روستای برلاس‌چنار ولسوالی ارگو رخ داده است. شاهدان می‌گویند پنج عضو مسلح استخبارات طالبان هنگام نماز وارد مسجد شدند و مولوی واثق را در مقابل چشمان نمازگزاران بازداشت و از مسجد بیرون بردند.
در جریان این اقدام، نمازگزارانی که قصد اعتراض داشتند، با تهدید و تحقیر نیروهای طالبان روبه‌رو شدند و از سوی آنان دستور گرفتند که به نماز خود ادامه دهند. یکی از نمازگزاران نیز به‌دلیل اعتراض، سیلی خورده و تهدید به بازداشت شده است.
منابع افزوده‌اند که پس از این واقعه، مردم محل و بستگان واثق بارها برای پیگیری سرنوشت او به ادارات ولسوالی ارگو و ولایت بدخشان مراجعه کرده‌اند. در روزهای نخست، شماری از اعضای طالبان تأیید کردند که وی در بازداشت یکی از ادارات امنیتی طالبان است؛ اما اندکی بعد، مقامات استخبارات هرگونه آشنایی با چنین فردی را انکار کرده و وجود او را تکذیب کرده‌اند.
به گفته‌ی یکی از شاگردان مولوی واثق، او هیچ‌گونه پیشینه‌ی نظامی یا فعالیت سیاسی نداشت و تنها به‌عنوان آموزگار در مکتب متوسطه‌ی برلاس‌چنار تدریس می‌کرد. با گذشت بیش از دو ماه، هیچ اطلاعی از محل نگهداری یا وضعیت او در دست نیست.
بازداشت و ناپدیدشدن مولوی عبدالباسط واثق، نشان‌دهنده‌ی تداوم رفتارهای خودسرانه و سرکوبگرانه استخبارات طالبان در برابر مردم عادی و روحانیون مستقل است. این گروه در حالی از «نظام اسلامی» سخن می‌گوید که خود بارها اصول اسلامی و انسانی را با بازداشت‌های فراقانونی نقض کرده است.
کارشناسان معتقدند طالبان از نهادهای دینی، از جمله مساجد، به‌عنوان ابزار کنترل و ارعاب جامعه استفاده می‌کنند و هر صدای مستقل یا غیرهم‌سو با ایدئولوژی خود را تهدیدی برای اقتدارشان می‌دانند.
به گفته ناظران، طالبان با این‌گونه اقدامات، نه‌تنها اعتماد مردم را از دست داده‌اند بلکه با ایجاد فضای ترس، سکوت و سرکوب، زمینه‌ی افزایش نارضایتی عمومی را در سراسر کشور فراهم کرده‌اند.
