به گزارش آژانس خبری صدای پامیر اوج‌گیری حملات گروه‌های مخالف طالبان در بدخشان، این گروه را واداشته تا خود را برای اجرای یک عملیات نظامی بزرگ در این ولایت آماده کند. طبق گزارش‌ها، طالبان نیروی کمکی بیشتری به بدخشان فرستاده و شماری از فرماندهان بلندپایه‌اش هم‌اکنون در این منطقه حضور دارند.
روند رویدادها از آغاز اسد
جبهه آزادی افغانستان به رهبری جنرال یاسین ضیا، رییس ستاد ارتش حکومت پیشین افغانستان، مسئولیت آغاز یک رشته عملیات هدفمند علیه پایگاه‌ها و قطعات نظامی طالبان از چندین جهت در ولسوالی زیباک را از صبح روز پنج‌شنبه، اول اسد، بر عهده گرفت. این حمله پس از سقوط چندساعته ولسوالی یفتل به‌دست نیروهای «جبهه سپاهیان میهن» انجام شد، و هر دو حمله همزمان با آماده‌شدن حکومت طالبان برای برگزاری پنجمین سالگرد سقوط کابل صورت گرفت.
روز جمعه، ۲ اسد، جبهه آزادی مدعی شد که در حمله به ولسوالی زیباک دست‌کم ۲۱ عضو طالبان از جمله چند فرمانده این گروه کشته و ۳۷ طالب دیگر زخمی شده‌اند. در همین روز این جبهه یک کاروان نظامی طالبان را که از کابل به‌سوی بدخشان در حرکت بود، در ولسوالی دوشی بغلان هدف قرار داد و مدعی شد هفت عضو طالبان کشته و شش نفر دیگر زخمی شده‌اند، بدون آنکه نیروهای خودش آسیبی ببینند. مانع فرود هلیکوپترهای حامل نیروی کمکی طالبان در این ولسوالی شده است. در واکنش، «فرقه ۲۱۹ عمر ثالث» طالبان اعلام کرد درگیری در منطقه توپ‌خانه زیباک رخ داده و پنج نفر از افراد مسلح که به گفته این گروه از منطقه شاه‌سلیم چترال پاکستان وارد افغانستان شده بودند، کشته و بقیه به چترال فرار کرده‌اند.
روز یک‌شنبه، ۴ اسد، جبهه آزادی با انتشار ویدیویی مدعی شد نیروهای طالبان از بخش‌های «آزادشده» زیباک عقب‌نشینی کرده و طالبان در اطراف پاسگاه‌های خود در مرکز این ولسوالی مین‌گذاری کرده‌اند. رسانه‌ها این را نخستین‌بار از زمان بازگشت طالبان به قدرت در ۲۰۲۱ توصیف کردند که کنترل یک ولسوالی، هرچند موقت، از دست این گروه خارج می‌شود. همزمان، در ولسوالی اندراب بغلان نیز چند راکت به یک پاسگاه طالبان شلیک شد و درگیری در آنجا تا چند ساعت ادامه یافت.
روز دوشنبه شب، ۵ اسد، جبهه آزادی گفت نیروهایش با دفع چندین حمله طالبان در زیباک، سپس با ضدحمله از دو محور پنج عضو طالبان را کشته و چهار نفر دیگر را زخمی کرده‌اند. طالبان پیش‌تر همان روز از آغاز حمله بر مواضع جبهه آزادی خبر داده بود.
تحلیلگران وضعیت را نگران‌کننده توصیف کرده‌اند؛ به گفته آنان، اگرچه این تحولات هنوز تهدیدی وجودی برای حکومت طالبان به‌شمار نمی‌رود، اما نشانه بازگشت تدریجی جنگ به بخش‌هایی از کشور است که در سال‌های اخیر آرام‌تر بودند.
آمادگی طالبان برای عملیات گسترده و پس‌زمینه امنیتی
افزایش حملات مخالفان و تحرکات تازه در بدخشان، طالبان را به تقویت آرایش نظامی و آماده‌سازی برای یک عملیات گسترده در این ولایت واداشته است. منابع افغانستان اینترنشنال می‌گویند این تحرکات نگرانی مقام‌های طالبان را برانگیخته و قرار است اداره طالبان در آینده نزدیک عملیات خود را آغاز کند.
به گفته منابع آگاه، طالبان در روزهای اخیر نیروهای بیشتری را به ولسوالی زیباک منتقل کرده و آن‌ها را در نقاط مختلف این ولسوالی مستقر کرده‌اند. ایست‌های بازرسی جدیدی در برخی مناطق، از جمله یفتل، ایجاد شده و تدابیر امنیتی در سراسر بدخشان افزایش یافته است؛ منابع وضعیت امنیتی این ولایت را «شکننده» توصیف می‌کنند.
پیش از این، جبهه سپاهی میهن با حمله غافلگیرانه به یفتل پایین بدخشان، کنترل این ولسوالی را برای ساعاتی به دست گرفته و نیروهای طالبان را خلع سلاح کرده بود.
منابع همچنین می‌گویند طالبان در پی نگرانی از حملات چریکی، گشت‌زنی و نگهبانی شبانه را در بیشتر مناطق بدخشان افزایش داده‌اند. به گفته منابع، امان‌الدین منصور، والی طالبان در هلمند، و فصیح‌الدین فطرت، رئیس ستاد ارتش این گروه، اکنون در بدخشان حضور دارند. امان‌الدین منصور روز چهارشنبه در مراسم خاکسپاری ذبیح‌الله امیری، رئیس اطلاعات و فرهنگ طالبان در بدخشان، حضور داشت. امیری که خواهرزاده امان‌الدین منصور نیز بود، روز سه‌شنبه در حمله افراد مسلح موتورسایکل‌سوار در مسیر بهارک–فیض‌آباد کشته شد.
منابع تاکید می‌کنند که شناسایی نشدن عاملان این حمله، خشم فرماندهان و مسئولان طالبان در بدخشان را برانگیخته و نگرانی‌های امنیتی در میان مقام‌های این گروه را افزایش داده است. منابع همچنین خبر دادند که جمعه فاتح، از فرماندهان ناراضی طالبان، هنوز نیروهای خود را از سنگرهایش خارج نکرده است؛ به گفته منابع، برادر او از چهره‌هایی است که بیش از دیگران بر تقابل با طالبان تاکید دارد.
منابع یکی از عوامل اصلی نگرانی طالبان را تغییر موازنه در میدان نبرد عنوان می‌کنند. به گفته آنان، نیروهای جبهه آزادی افغانستان در مناطق کوهستانی بدخشان با تجهیزات و سلاح‌های سنگین مستقر هستند و این اقدام اجرای عملیات طالبان را با دشواری روبه‌رو کرده است.
کشته شدن چند مقام طالبان در بدخشان و سرپل، همراه با افزایش تحرکات مخالفان و ادامه درگیری‌های زیباک تا امروز، نگرانی‌های امنیتی طالبان را بیش از پیش تشدید کرده و بدخشان را به یکی از فعال‌ترین جبهات مقاومت مسلح علیه این گروه در سراسر افغانستان بدل کرده است.
