به گزارش آژانس خبری صدای پامیر نشریه دیپلمات در گزارشی تازه نوشته است که سیاست آمریکا در قبال افغانستان پس از خروج نیروهای این کشور در سال ۲۰۲۱ دچار تغییر بنیادین شده و واشنگتن از فشارهای سیاسی و حقوق بشری علیه طالبان، بهسوی تعامل گزینشی و موضوعمحور حرکت کرده است؛ تعاملی که تنها در موارد مشخص و مرتبط با منافع امنیتی آمریکا انجام میشود.
بر اساس این گزارش، آمریکا پس از خروج شتابزده از افغانستان، طالبان را بهعنوان حکومت مشروع به رسمیت نشناخته و همچنان بر تشکیل دولت فراگیر و رعایت حقوق بشر، بهویژه حقوق زنان و اقلیتها، تأکید دارد. با این حال، از ۳۱ اوت ۲۰۲۱ و پس از تعطیلی سفارت آمریکا در کابل، واحد امور افغانستان در قطر به مرکز اصلی فعالیتهای دیپلماتیک واشنگتن درباره افغانستان تبدیل شده است. در این مدت، تماسهای محدودی میان مقامهای آمریکایی و طالبان درباره مبارزه با تروریسم، آزادی زندانیان و خروج شهروندان آمریکایی برقرار بوده است.
«گریگوری لوگرفو»، هماهنگکننده مبارزه با تروریسم وزارت خارجه آمریکا، گفته است که واشنگتن تنها زمانی با طالبان گفتوگو میکند که این تماسها در راستای منافع امنیتی آمریکا باشد. با وجود این محدودیت، دیپلمات تأکید میکند که همین ارتباطهای محدود برای طالبان اهمیت سیاسی قابل توجهی دارد؛ زیرا هر مذاکره خارجی، جایگاه این گروه را بهعنوان حاکم بالفعل افغانستان تقویت میکند، حتی اگر هنوز از سوی بسیاری از کشورها به رسمیت شناخته نشده باشد.
این گزارش همچنین به تغییر سیاستهای آمریکا در حوزه کمکهای خارجی اشاره کرده و مینویسد دولت بایدن پس از اکتبر ۲۰۲۱ بیش از ۳.۸ میلیارد دلار کمک بشردوستانه و توسعهای به افغانستان اختصاص داد؛ اما دولت ترامپ از سال ۲۰۲۵ بخش عمده این کمکها را متوقف کرده و برنامههای اسکان مجدد افغانهایی را که با نیروهای آمریکایی همکاری کرده بودند، نیز تعلیق کرده است. روند بررسی ویزاهای ویژه مهاجرتی و سایر درخواستهای شهروندان افغان نیز متوقف شده است.
دیپلمات مینویسد افغانستان پس از خروج آمریکا جایگاه خود را در اولویتهای سیاست خارجی واشنگتن از دست داده و در اسناد راهبردی جدید آمریکا نیز نقش محدودی دارد. یکی از معدود کانالهای باقیمانده میان دو طرف، مذاکرات مربوط به تبادل زندانیان است؛ روندی که واشنگتن آن را در برخی موارد «دیپلماسی گروگانگیری» مینامد، اما طالبان از آن برای نمایش کنترل خود بر کشور و تعامل مستقیم با قدرتهای خارجی استفاده میکند.
این نشریه همچنین یادآور شده است که با وجود تأکید اولیه آمریکا بر حقوق زنان در زمان حمله به افغانستان در سال ۲۰۰۱، این موضوع در مذاکرات دوحه میان آمریکا و طالبان در سال ۲۰۲۰ جایگاه پررنگی نداشت.
در پایان گزارش آمده است که اگرچه آمریکا تعامل خود با طالبان را «گزینشی و محدود» توصیف میکند، اما برای طالبان همین سطح از ارتباطات نشانهای از تثبیت جایگاه سیاسی است؛ بهویژه اکنون که این گروه بدون پذیرش خواستههای جامعه جهانی، توانسته کنترل خود بر افغانستان را حفظ کند و حتی روابطی با کشورهایی مانند روسیه و هند توسعه دهد.
